लिबर्टी माइक्रो लाइफको पुँजीगत आधार र पुनर्बीमा व्यवस्था सबल, रेटिङ यथावत्

काठमाडौं । लिबर्टी माइक्रो लाइफ इन्स्योरेन्स लिमिटेडको रेटिङ यथावत् राखिएको छ। इक्रा नेपालले सन् २०२६ अक्टोबर १ मा सार्वजनिक गरेको मूल्याङ्कनअनुसार कम्पनीको रेटिङ आईसीआरएएनपी–आईआर बीबी माइनस मा पुनः पुष्टि गरिएको हो।

यसले कम्पनीको वित्तीय दायित्व समयमै भुक्तानी गर्ने क्षमतामा मध्यम स्तरको जोखिम रहेको संकेत गर्छ। उक्त रेटिङ कम्पनीको समग्र ऋण साखसम्बन्धी धारणा हो, कुनै निश्चित ऋणपत्र वा वित्तीय उपकरणको मूल्याङ्कन भने होइन। रेटिङमा प्रयोग हुने प्लस वा माइनस चिह्नले सम्बन्धित श्रेणीभित्रको सापेक्षिक अवस्थालाई जनाउँछ।

सञ्चालनको प्रारम्भिक चरणमै देशभर २३ वटा शाखा तथा सेवा सञ्जाल विस्तार गर्न सफल भएको, नियामकीय मापदण्डअनुसार पर्याप्त पुँजीगत आधार कायम गरेको र पुनर्बीमा व्यवस्थालाई थप सुदृढ बनाएको पक्षलाई रेटिङ यथावत् राख्नुको प्रमुख आधार मानिएको छ। कम्पनीको व्यवसाय विस्तारसँगै जोखिम व्यवस्थापन र वित्तीय स्थायित्व कायम राख्ने प्रयासलाई पनि मूल्याङ्कनले महत्त्व दिएको छ।

कम्पनीको सोल्भेन्सी अनुपात सन् २०२५ जुलाईको मध्यसम्म १.९९ गुणा रहेको थियो, जुन नेपाल बीमा प्राधिकरणले तोकेको न्यूनतम १.५ गुणाभन्दा माथि हो। यसले कम्पनीसँग हालका नियामकीय आवश्यकताअनुसार दाबी तथा अन्य दायित्व व्यवस्थापन गर्न सहयोग पुग्ने पुँजीगत आधार रहेको देखिएको छ । यद्यपि, आगामी आर्थिक वर्ष २०८४/८५ अर्थात् सन् २०२८ को सुरुदेखि कार्यान्वयन गर्ने तयारीमा रहेको जोखिममा आधारित सोल्भेन्सी गणना प्रणाली लागू भएपछि कम्पनीको पुँजीगत पर्याप्तता कसरी कायम रहन्छ भन्ने विषयमा इक्रा नेपालले निरन्तर निगरानी गर्ने जनाएको छ।

कम्पनीले पुनर्बीमा व्यवस्थामा गरेको सुधार पनि रेटिङ कायम रहनुको अर्को सकारात्मक पक्ष हो। आर्थिक वर्ष २०२५/२६ मा विपद्जन्य जोखिमको पुनर्बीमा सुरक्षा बढाइएको र कम्पनीले आफ्नै जिम्मेवारीमा राख्ने जोखिमको हिस्सा घटाइएको छ। यसले नयाँ व्यवसाय विस्तार गर्दा उत्पन्न हुन सक्ने जोखिम व्यवस्थापनमा सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ। विशेषगरी, लघुबीमा व्यवसायमा प्राकृतिक विपत्ति तथा अन्य आकस्मिक घटनाबाट उत्पन्न हुन सक्ने दाबीको भार व्यवस्थापन गर्न यस्तो व्यवस्था उपयोगी हुने देखिन्छ।

लिबर्टी माइक्रो लाइफ इन्स्योरेन्सले आफ्नो वितरण सञ्जाललाई पनि क्रमशः विस्तार गरिरहेको छ। सन् २०२६ जुलाईको मध्यसम्म कम्पनीसँग २ हजार ११२ अभिकर्ता रहेका थिए, जसमा २ हजार ९९ व्यक्तिगत र १३ संस्थागत अभिकर्ता छन्। देशभरका २३ वटा शाखा तथा सञ्जाल बिन्दु, विस्तार हुँदै गएको अभिकर्ता प्रणाली र लघुवित्त संस्था तथा सहकारीसँगको सहकार्यले कम्पनीको व्यवसाय वृद्धिमा योगदान पुर्‍याउँदै आएको छ। सञ्चालनको प्रारम्भिक अवस्थालाई ध्यानमा राख्दा कम्पनीको विद्यमान शाखा सञ्जाल पर्याप्त रहेको इक्रा नेपालको निष्कर्ष छ।

कम्पनीको व्यवसायमा संस्थागत तथा कर्जासँग जोडिएका बीमालेखको योगदान पनि उल्लेखनीय छ। आर्थिक वर्ष २०२५/२६ मा यस्ता बीमालेखबाट कुल बीमाशुल्क आम्दानीको करिब ३७ प्रतिशत योगदान भएको थियो। लघुवित्त र सहकारीसँगको सहकार्यले पहुँच विस्तार गर्न मद्दत गरे पनि व्यवसायको ठूलो हिस्सा सीमित माध्यमबाट आउने भएकाले आगामी दिनमा वितरणका थप माध्यम विकास गर्नु कम्पनीका लागि महत्त्वपूर्ण हुनेछ। हालै आएका विनाशकारी बाढीले लघुवित्तमार्फत सिर्जना भएको बीमा पोर्टफोलियो तथा त्यससँग सम्बन्धित दाबीमा कस्तो प्रभाव पार्छ भन्ने विषय अझै स्पष्ट हुन बाँकी छ। यद्यपि, कम्पनीको पुनर्बीमा व्यवस्था र खुद सम्पत्तिको आधारले सम्भावित प्रभाव व्यवस्थापन गर्न पर्याप्त सहयोग गर्ने इक्रा नेपालको अपेक्षा छ।

लिबर्टीको व्यवसाय विस्तारसँगै उत्पादन संरचना विविधीकरण गर्नु पनि महत्त्वपूर्ण देखिएको छ। आर्थिक वर्ष २०२५/२६ मा कुल बीमाशुल्क आम्दानीको करिब ६८ प्रतिशत हिस्सा अवधि जीवन बीमालेख (टर्म इन्स्योरेन्स) बाट आएको थियो। यसमा वैदेशिक रोजगारीसँग सम्बन्धित पुलमार्फत प्राप्त टर्म बीमाको योगदान मात्रै करिब ३० प्रतिशत थियो। टर्म बीमाको ठूलो हिस्सा र संस्थागत तथा कर्जासँग सम्बन्धित व्यवसायको उल्लेखनीय निर्भरताले दाबीको उतारचढाव तथा व्यवसायको एकाग्रतासम्बन्धी जोखिम बढाउन सक्ने इक्रा नेपालको विश्लेषण छ।

लिबर्टी माइक्रो लाइफ इन्स्योरेन्स नेपाल बीमा प्राधिकरणबाट इजाजत प्राप्त तीन लघुजीवन बीमा कम्पनीमध्ये एक हो। कम्पनीको प्रधान कार्यालय पोखरा महानगरपालिका–८, कास्कीमा रहेको छ। सन् २०२६ जुलाईको मध्यसम्म कम्पनीको चुक्ता पुँजी ५२५ मिलियन रुपैयाँ अर्थात् ५२ करोड ५० लाख रुपैयाँ पुगेको थियो। कम्पनीमा ल्याङटाङ इन्भेस्टमेन्ट प्राइभेट लिमिटेड र पाल्दोर इन्भेस्टमेन्ट प्राइभेट लिमिटेडको समान २१.४३ प्रतिशत सेयर स्वामित्व रहेको छ। त्यस्तै, कविता लोहियाको ९.५२ प्रतिशत, ओपी होल्डिङ कम्पनी प्राइभेट लिमिटेडको ९.५२ प्रतिशत, जगदम्बा इन्टरप्राइजेज प्राइभेट लिमिटेडको ६.८६ प्रतिशत, रेमी क्यापफिन प्राइभेट लिमिटेडको ६.१९ प्रतिशत र गोदावरी फिनकर्प प्राइभेट लिमिटेडको ४.७६ प्रतिशत सेयर स्वामित्व रहेको छ। बाँकी सेयर अन्य लगानीकर्ताको स्वामित्वमा रहेको छ। कम्पनीले निकट भविष्यमा सर्वसाधारणका लागि प्रारम्भिक सार्वजनिक निष्कासन (आईपीओ) जारी गर्ने योजना पनि बनाएको छ।

आर्थिक वर्ष २०२५/२६ मा कम्पनीले ४ लाख ६० हजार रुपैयाँ खुद नाफा कमाएको थियो, जुन अघिल्लो आर्थिक वर्षको तुलनामा करिब ९७ प्रतिशतले कम हो। सन् २०२६ जुलाईको मध्यसम्म कम्पनीको कुल सम्पत्ति करिब १ अर्ब ४ करोड ३० लाख रुपैयाँ रहेको थियो। नाफामा आएको गिरावटले लगानी प्रतिफल सुधार, दाबी व्यवस्थापन र सञ्चालन दक्षता बढाउने आवश्यकता औँल्याए पनि कम्पनीको पुँजीगत आधार, देशव्यापी पहुँच र सुधारिएको पुनर्बीमा व्यवस्थाले आगामी व्यवसाय विस्तारका लागि आधार प्रदान गरेका छन्।